MONAH SPC-a OTVORENO O MLADIĆU I SREBRENICI: „Ne može se govoriti da se nikome nije svetio, postoje snimci“
Dok su se iz Beograda širile slike veličanja pravosnažno osuđenog ratnog zločinca Ratka Mladića, društvenim mrežama ponovo je počeo kružiti snimak koji pokazuje da ni unutar Srpske pravoslavne crkve ne postoji samo jedan pogled na njegovu ratnu ulogu.
Na snimku govori monah Arsenije Jovanović, iguman Manastira Ribnica, poznat po javnim predavanjima u kojima se često osvrće na vjeru, historiju i društvene probleme. Za razliku od dijela crkvenih i političkih krugova koji Mladića predstavljaju kao nacionalnog heroja, Arsenije o njemu govori bez uljepšavanja.
Važno je naglasiti da snimak nije nastao nakon Mladićeve sahrane. Njegovi dijelovi bili su objavljeni najmanje početkom septembra 2026. godine, dok tačan datum i mjesto nastanka cijelog razgovora nisu jasno navedeni u medijskim objavama.
„NAJGORE SRPSKO DNO“
Govoreći o ljudima koji su tokom ratova prelazili Drinu, monah Arsenije upotrijebio je izuzetno grube riječi, nazivajući ih „bitangama“, „šljamom“ i „najgorim srpskim dnom“.
Njegove riječi ne odnose se na srpski narod u cjelini, nego na naoružane pojedince koje opisuje kao ljude koji su odlazili da pljačkaju, divljaju i čine zločine. Upravo je to razlika koju naslov i kontekst ne smiju izbrisati.
Arsenije je govorio i o pokušajima da se Ratko Mladić predstavi kao čovjek koji je navodno samo izvršavao vojničku dužnost i nikome se nije svetio. Takvu sliku odbacio je podsjećanjem na snimak Mladićevog ulaska u Srebrenicu 11. jula 1995. godine.
Na tom videosnimku Mladić govori da je došlo vrijeme za „osvetu Turcima“, koristeći pogrdan historijski naziv za Bošnjake. Snimak je godinama bio jedan od javno dostupnih dokaza atmosfere i namjere s kojom su njegove snage ulazile u zaštićenu zonu Ujedinjenih nacija.
ZAROBLJENICI NISU POGINULI U BORBI
Arsenije je napravio jasnu razliku između vojnika poginulih tokom borbi i zarobljenih ljudi koji su nakon pada Srebrenice pogubljeni. Ukazao je i na podatke o ubijenim dječacima.
Ovdje nije riječ o nečijem političkom mišljenju. Međunarodni sudovi utvrdili su da je nakon pada Srebrenice sistematski ubijeno više od 8.000 bošnjačkih muškaraca i dječaka. Među njima su bili brojni zarobljenici koji više nisu učestvovali u borbama.
Ratko Mladić pravosnažno je osuđen na doživotni zatvor zbog genocida u Srebrenici, zločina protiv čovječnosti i drugih ratnih zločina. Zbog toga je predstavljanje presuđenih činjenica kao pitanja nacionalnog ponosa ili ličnog osjećaja direktno suprotstavljeno onome što su utvrdili međunarodni sudovi.
NACIONALNOST NE MOŽE BITI OPRAVDANJE ZA ZLOČIN
Istup monaha Arsenija vrijedan je pažnje ne zato što je koristio uvrede, nego zato što pokazuje da pripadnost istom narodu ili istoj vjeri ne obavezuje čovjeka da brani neodbranjivo.
Najlakše je osuđivati zločine koje su počinili pripadnici drugog naroda. Pravi moralni ispit počinje onda kada treba jasno govoriti o zločinu počinjenom u naše ime.
Zločin ne postaje manji zato što ga je počinio „naš“, niti žrtva postaje manje vrijedna zato što pripada drugoj vjeri ili naciji. Ako vjera išta treba značiti, onda mora početi istinom, pokajanjem i poštovanjem svakog nedužno oduzetog života.
Zato je važno čuti i ovakav glas iz SPC-a. Ne kao dokaz da su svi u Crkvi istog mišljenja, nego kao podsjetnik da šutnja i veličanje zločinaca nisu jedini izbor.
Izvori: Slobodna-Bosna
