Malo ko zna kako je Zemun povezan s nastankom cionizma: Ekshumirani preci Theodora Herzla
Posmrtni ostaci Shimona i Rivke Herzl, djeda i bake Theodora Herzla, ekshumirani su na Jevrejskom groblju u Zemunu kako bi bili preneseni u Izrael i sahranjeni pored njihovog unuka na brdu Herzl u Jerusalemu.
Ekshumacija je provedena u skladu sa zakonskim i vjerskim propisima, uz prisustvo predstavnika srbijanskih vlasti, lokalne jevrejske zajednice, Svjetske cionističke organizacije, izraelskog Ministarstva vanjskih poslova i organizacije ZAKA.
Njihovi posmrtni ostaci trebali bi biti položeni u porodičnu grobnicu tokom državne ceremonije zakazane za 5. august. Najavljeno je da će ceremoniji prisustvovati izraelski predsjednik Isaac Herzog i premijer Benjamin Netanyahu.
Datum nije izabran slučajno. Ceremonija se održava 77 godina nakon što su posmrtni ostaci Theodora Herzla 1949. godine preneseni iz Beča u Jerusalem.
Veza Herzlove porodice sa Zemunom
Priča o Herzlovoj porodici i Zemunu mnogo je dublja od samog mjesta ukopa.
Shimon Herzl bio je ugledni član jevrejske zajednice u Zemunu i obavljao je počasne dužnosti u lokalnoj sinagogi. Bio je blizak sa rabinom Yehudom Shlomom Alkalaijem, jednim od prvih zagovornika političkog i nacionalnog okupljanja Jevreja i njihovog povratka u historijsku domovinu.
Alkalai, rođen u Sarajevu, godinama je djelovao kao duhovni vođa jevrejske zajednice u Zemunu. Još tokom prve polovine 19. stoljeća pisao je o potrebi stvaranja jevrejskog nacionalnog pokreta, mnogo prije nego što je Theodor Herzl sazvao Prvi cionistički kongres.
Smatra se da su Alkalaijeve ideje utjecale na Herzlovu porodicu i sredinu u kojoj su se oblikovala uvjerenja koja će kasnije postati dio modernog političkog cionizma.
Theodor Herzl je 1897. godine u Baselu sazvao Prvi cionistički kongres i postao najpoznatiji politički zagovornik stvaranja jevrejske države. Zbog toga se često naziva ocem modernog političkog cionizma, iako su ideje o povratku Jevreja u Palestinu postojale mnogo prije njega.
Inicijativa trajala godinama
Prijenos posmrtnih ostataka nije iznenadna niti tajna odluka. Inicijativa traje godinama i provođena je u saradnji sa srbijanskim institucijama i jevrejskom zajednicom u Beogradu.
Postupak je ranije nekoliko puta odgađan zbog sigurnosne situacije u Izraelu.
Herzl je u testamentu izrazio želju da njegovi posmrtni ostaci, kao i ostaci članova njegove porodice, jednog dana budu preneseni u zemlju Izrael.
Organizatori zato premještanje njegovog djeda i bake predstavljaju kao ispunjavanje porodične želje i završetak još jednog poglavlja u okupljanju porodice Herzl na jerusalemskom brdu koje danas nosi ime njihovog unuka.
