NJEMAČKA AMBASADA OŠTRO KRITIKOVALA KOŠARCA: Šta znači diplomatski skandal i gdje su granice političkog ponašanja?
Oštra reakcija Njemačke ambasade u Bosni i Hercegovini na potez ministra Staše Košarca otvorila je važno pitanje: gdje prestaje politička retorika, a počinje opasno manipuliranje historijskim traumama?
Slanje nacističkog SS-šljema visokom predstavniku Christianu Schmidtu i njegovo poređenje s nacional-socijalističkim režimom predstavljaju čin koji je u diplomatskoj praksi gotovo nezamisliv. No, mnogo je važnije razumjeti zašto je takav gest ocijenjen kao ozbiljan udar na politički dijalog u državi i međunarodni ugled Bosne i Hercegovine.
Njemačka reakcija nije bila samo odgovor na ličnu uvredu ili politički nesporazum. Ambasada je jasno naglasila da takvi postupci minimiziraju zločine nacizma i vrijeđaju historijsko pamćenje, posebno jer je incident uslijedio upravo na 80. godišnjicu početka Nirnberških procesa.
U trenutku kada se Evropa suočava s rastom ekstremizma i ponovnim relativiziranjem historijskih činjenica, svako manipuliranje simbolima zločinačkog režima postaje više od unutrašnjopolitičke provokacije – postaje međunarodna poruka.
S druge strane, ovakav čin otkriva dublji problem u bosanskohercegovačkom političkom prostoru: upotrebu najosjetljivijih historijskih tema u svrhu dnevno-političkih obračuna.
Kada politički akteri posegnu za simbolima nacizma, ne samo da narušavaju diplomatske odnose nego i dodatno destabiliziraju ionako krhku političku kulturu u zemlji. Time šalju signal da su spremni koristiti i najradikalnije provokacije kako bi delegitimirali protivnike, čak i kada se radi o međunarodnim institucijama koje garantuju stabilnost države.
Reakcija Njemačke ambasade podsjeća i na to da evropski partneri očekuju minimum diplomatske etike, argumentiranog dijaloga i odgovornog političkog ponašanja. Slanjem SS-šljema Košarac nije samo personalno napao visokog predstavnika – on je testirao granice koje EU smatra neprihvatljivim. Takav postupak stavlja Bosnu i Hercegovinu u poziciju nezrelog aktera koji umanjuje vlastite evropske ambicije.
Konačno, poruka ambasade da Schmidt ima punu podršku pokazuje da međunarodna zajednica neće tolerirati retoriku koja relativizira nacističke zločine ili potkopava temelje poslijeratnog poretka u Evropi. Incident bi političkim akterima u BiH trebao poslužiti kao upozorenje da se historija ne koristi kao oružje i da diplomatske norme nisu puka formalnost, nego osnov stabilne i odgovorne države.
IZVORI:
– www.slobodna-bosna.ba
– Saopćenje Ambasade Njemačke u BiH
– Historijski podaci o Nirnberškim procesima (javne arhive i relevantna literatura)
