VUKANOVIĆ TVRDI DA DODIK GUBI KONTROLU: Sukob s Elekom ogolio duboke pukotine unutar SNSD-a
Političke borbe unutar SNSD-a postaju sve vidljivije, a sukob oko Nedeljka Eleka otvorio je pitanje koliko Milorad Dodik još uvijek može potpuno kontrolisati ljude, institucije i stranačke odbore koje je godinama držao pod čvrstom rukom.
Nebojša Vukanović, predsjednik Liste za pravdu i red i poslanik u Narodnoj skupštini Republike Srpske, tvrdi da Dodik više nema moć kakvu je nekada imao.
U tekstu objavljenom na svom blogu Vukanović navodi da se nekadašnji autoritet lidera SNSD-a ubrzano kruni te da mu pojedini saradnici i stranački funkcioneri prvi put otvorenije otkazuju poslušnost.
„Ponašajući se kao gazda i apsolutista koji gazi sve pred sobom, Milorad Dodik je pune dvije decenije ulijevao strah u kosti svojim podanicima“, napisao je Vukanović.
Prema njegovoj ocjeni, Dodik se godinama predstavljao kao čovjek koji može donijeti svaku odluku, ukloniti svakog protivnika i proći bez posljedica. Sada, tvrdi Vukanović, sve teže uspijeva sakriti vlastite slabosti.
SUKOB S ELEKOM POSTAO TEST DODIKOVE MOĆI
U središtu novog političkog obračuna nalazi se Nedeljko Elek, dugogodišnji funkcioner SNSD-a i čovjek koji je obavljao važne funkcije u javnim preduzećima i Olimpijskom centru Jahorina.
Tokom jula pojavile su se informacije da je rukovodstvo SNSD-a zatražilo Elekovo uklanjanje sa stranačkih i javnih pozicija. Sukob je u javnosti protumačen kao obračun različitih frakcija unutar vladajuće stranke.
Vukanović smatra da Dodik nije uspio potpuno provesti odluke koje se odnose na Eleka jer mu pojedini saradnici nisu pružili očekivanu podršku.
„Dodik se pretvara u napuhanu mješinu, slona od papira, koji uzmiče i povlači se čim postane gusto“, naveo je.
On tvrdi da nemogućnost Dodika i njegovog najužeg kruga da brzo uklone Eleka predstavlja jasan pokazatelj slabljenja njihove kontrole nad strankom i institucijama.
Ipak, takva ocjena ostaje Vukanovićevo političko tumačenje. Činjenica da se unutar SNSD-a vodi ozbiljan sukob ne znači automatski da je Dodik izgubio kontrolu nad cijelom strankom.
VUKANOVIĆ SPOMINJE „JAKA LEĐA“ U BEOGRADU
Vukanović tvrdi da Elek opstaje zahvaljujući podršci uticajnih krugova iz Srbije.
Prema njegovim riječima, Elek ima „jaka leđa u Beogradu i na Banjici“, zbog čega Dodik navodno nije spreman da sukob dovede do kraja. Slične tvrdnje o Elekovoj bliskosti s bezbjednosnim strukturama u Beogradu Vukanović je iznosio i ranije.
Vukanović ide i korak dalje, tvrdeći da se najvažnije političke odluke više ne donose u Laktašima, već u centrima moći u Srbiji.
Za ove ozbiljne optužbe u njegovom tekstu nisu predstavljeni materijalni dokazi, pa ih treba posmatrati kao stav opozicionog političara, a ne kao potvrđene činjenice.
Odnos Dodika i predsjednika Srbije Aleksandra Vučića godinama je složen. U javnosti se prikazuje kao čvrsto političko partnerstvo, dok opozicija često tvrdi da iza te slike postoje međusobno nepovjerenje, konkurencija i borba za uticaj.
TEŠKE OPTUŽBE O RESURSIMA REPUBLIKE SRPSKE
Vukanović je u svom osvrtu iznio i niz tvrdnji o upravljanju prirodnim i javnim resursima Republike Srpske.
On tvrdi da Dodik prepušta kontrolu nad pojedinim projektima i resursima ljudima povezanim s poslovnim i političkim krugovima iz Srbije kako bi sačuvao podršku Beograda.
Kao primjere je naveo Nacionalni park Sutjeska i rudarske projekte na području Bukove kose.
„Dodik krčmi i predaje resurse Republike Srpske kako bi umirio i zadovoljio Vučića i Banjicu“, napisao je Vukanović.
Ovakve formulacije predstavljaju veoma ozbiljne optužbe. Bez pravosnažnih odluka, službenih dokumenata ili rezultata istraga nije opravdano predstavljati ih kao utvrđene činjenice.
One, međutim, pokazuju u kojem pravcu opozicija pokušava usmjeriti predizbornu kampanju: prema pitanju ko kontroliše javna preduzeća, zemljište, rudnike, turističke centre i druge vrijedne resurse Republike Srpske.
NEZADOVOLJSTVO NA ROMANIJI
Vukanović tvrdi da veliko nezadovoljstvo postoji i među odborima SNSD-a u Istočnom Sarajevu i na Romaniji.
Kao jedan od razloga navodi kandidatske liste za predstojeće izbore i položaj Ace Stanišića, nekadašnjeg funkcionera DEMOS-a i DNS-a, koji je u međuvremenu pristupio klubu SNSD-a i izabran za predsjednika opštinskog odbora stranke na Palama.
Prilikom ranijeg predstavljanja izbornih lista SNSD je objavio da će nosilac liste u izbornoj jedinici koja obuhvata dio sarajevsko-romanijske regije biti naknadno određen između Ace Stanišića i Jovana Katića.
Vukanović tvrdi da je Elek imao podršku većine lokalnih odbora, ali da je ipak uklonjen iz kombinacija za poslaničku listu.
Prema njegovoj procjeni, takva odluka nije smirila sukob, već ga je samo privremeno potisnula.
PUKOTINA ILI POČETAK RASPADA?
SNSD je tokom dvije decenije izgradio sistem u kojem su stranačka disciplina, raspodjela funkcija i kontrola javnih resursa bili važni temelji političke moći.
U takvom sistemu svaki otvoreni neposluh ima mnogo veću težinu nego u strankama u kojima su unutrašnja neslaganja uobičajena.
Zato slučaj Nedeljka Eleka nije važan samo zbog jednog funkcionera ili jedne kandidatske liste.
On pokazuje da se unutar SNSD-a vodi borba za položaje, politički uticaj i kontrolu nad institucijama. Ta borba postaje posebno intenzivna pred izbore, kada stranačke liste odlučuju ko će zadržati moć, a ko će biti politički sklonjen.
Vukanović zaključuje da će sukob tek kulminirati.
To se zasad ne može tvrditi sa sigurnošću. Dodik i dalje predvodi najveću i najorganizovaniju političku strukturu u Republici Srpskoj, a jedan unutarstranački sukob nije dovoljan dokaz njenog raspada.
Ali ono što je ranije ostajalo iza zatvorenih vrata sada izlazi u javnost.
A za lidera koji je godinama gradio sliku potpune kontrole, već i sama činjenica da mu se saradnici otvoreno suprotstavljaju predstavlja ozbiljan politički problem.
Izvor: Blog Nebojše Vukanovića, Danas, Jutarnji list
